• Font size:
  • Decrease
  • Reset
  • Increase

Những quân cờ bành trướng trên bàn cờ thế Biển Đông

Ngay sau khi Thủ tướng Malaysia Mahathir Mohama thăm Hà Nội, tuần tới, từ ngày 9-14/9, Ngoại trưởng Malaysia Saifuddin Abdullah sẽ thăm Bắc Kinh theo lời mời của Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị.

Thăm Việt Nam, ông Thủ tướng 94 tuổi Mahathir Mohamacòn rất khỏe, minh mẫn. Ôngnhấn mạnh các nước ASEAN cần duy trì hòa bình, ổn định, an ninh và thượng tôn pháp luật ở khu vực. Đặc biệt là, bảo đảm an toàn, an ninh và tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông. Những diễn biến gần đây ở Biển Đông, nhất là sự quấy rối của Trung Quốc ở khu vực bãi đá Thị Tứ của Việt Nam là rất đáng lo ngại. Cần giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, tôn trọng đầy đủ các tiến trình pháp lý và ngoại giao, không sử dụng hay đe dọa sử dụng vũ lực.

Theo ôngMahathir Mohama, giải pháp cho sự ổn định là: các nước cần kiềm chế, phi quân sự hóa và thực thi các nghĩa vụ pháp lý một cách có thiện chí, tôn trọng chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán của các quốc gia ven biển, thượng tôn pháp luật trên, tránh các hoạt động có thể làm gia tăng căng thẳng.

Vì sao chuyến thăm Trung Quốc của Ngoại trưởngSaifuddin chỉ một tuần sau Thủ tướng Malaysia thăm Hà Nội? Rõ ràng Bắc Kinh đó phản ứng nhằm thăm dò thái độ của Việt Nam và Malaysia để kịp thời có những hành động mới trên Biển Đông. Và chuyến thăm của Ngoại trưởng Malaysia chắc chắn sẽ tập trung vào đề tài Biển Đông và đàm phán về việc chuẩn bị Bộ quy tắc ứng xử tại Biển Đông.

Malaysia được xem là quốc gia luôn giữ lập trường cân bằng. Nước này đóng một vai trò trung gian trong việc giải quyết những vấn đề đang nóng lên ở Biển Đông. “Kiềm chế” là điều các nhà lãnh đạo Malaysia luôn nhắc đến tại các diễn đàn.

Đến hiện tại căng thẳng vẫn ra tăng giữa Trung Quốc và Việt Nam, cùng một số nước láng giềng trong khu vực. Không thể không căng thẳng khi Bắc Kinh coi Biển Đông như ao nhà của họ.

Trong khi đó, Việt Nam, Philippines, Malaysia, Đài Loan, Brunei… đều có các yêu sách lãnh thổ chồng chéo tại khu vực này. Những ví dụ mới nhất: Hồi tháng 6/2019tại Philippines, những người biểu tình chống Trung Quốc đã xuống đường rầm rộ sau khi một tàu Trung Quốc đâm chìm một tàu đánh cá của Philippines. Không chỉ có thế, tàu chiến Trung Quốc đã liên tục vi phạm vùng biển Philippines tuyên bố chủ quyền.

Còn tại Việt Nam, căng thẳng ngày càng gia tăng sau khi Trung Quốc điều một tàu khảo sát được các tàu cảnh sát biển hộ tống đến bãi Tư Chính do Việt Nam kiểm soát. Thực ra Trung Quốc chưa có ý định và cũng chưa có khả năng khai thác dầu khí tại đây. Mục tiêu của con tàu khảo sát Hải Dương 8 là ngăn chặn Hà Nội thực hiện các hoạt động khai thác dầu khí trong khu vực.

Đối với Malaysia, tuy quan hệ Trung Quốc – Malaysia chẳng hữu hảo gì, nhưng quan hệ này vẫn được đánh giá là ổn định, có thể hữu ích trong việc thúc đẩy các cuộc đàm phán về quy tắc ứng xử cho Biển Đông. Bởi vậy, Trung Quốc rất cần sự hỗ trợ của Malaysia trong cuộc chiến thương mại với Mỹ và mong muốn kết thúc các cuộc đàm phán về Quan hệ Đối tác Kinh tế Toàn diện khu vực (RCEP), một hiệp định thương mại tự do được đề xuất giữa 16 quốc gia châu Á - Thái Bình Dương.

Chuyến thăm Trung Quốc của Ngoại trưởng Malaysia vào lúc này tuy được dư luận quốc tế chú ý, nhưng nội dung và kết cục thì ai cũng biết tỏng. Rằng Trung Quốc sẽ lại tuyên bố những điều chung chung về tôn trọng quyền chủ quyền, quyền tài phán của các quốc gia. Rằng Trung Quốc không bao giờ gia tăng hoạt động quân sự, mọi hoạt động chỉ nhằm “phòng vệ” là chính. Và thể nào Bắc Kinh cũng mong Malaysia ủng hộ việc công nhận chủ quyền của Trung Quốc đốivới những khu vực mà Trung Quốc chiếm đóng trái phép, như quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam.

Rất may là Hà Nội đã đi trước một nước cờ. Nước cờ ấy đã được ông Thủ tướng già Malaysia Mahathir Mohamavà ông Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc cùng bàn bạc, nhằm chống lại sự vây hãm, chiếu bí của những quân cờ bành trướng trên bàn cờ thế Biển Đông.

Thêm ý kiến


Security code
Làm mới