Friday, September 30, 2022
Trang chủKinh tế - Văn hóa - Xã hộiHàng không Việt phát sinh chi phí "khủng" do ảnh hưởng xung...

Hàng không Việt phát sinh chi phí “khủng” do ảnh hưởng xung đột Nga – Ukraine

Xung đột Nga – Ukraine gây ảnh hưởng sâu sắc, toàn diện và tiêu cực tới kinh tế, trong đó có ngành hàng không.

Chuyến bay đi châu Âu, Mỹ dài thêm, chi phí phát sinh lớn

Trong báo cáo mới nhất gửi Bộ GTVT đánh giá tác động của căng thẳng Nga – Ukraine với lĩnh vực hàng không, Phó Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam Đinh Việt Sơn cho biết: Chiến sự Nga-Ukraine xảy ra kéo theo việc EU, Mỹ, Anh, Canada đóng cửa bầu trời với Nga bao gồm cả việc cất/hạ cánh và bay qua không phận các nước này và Nga cũng có các động thái tương tự đáp trả.

Việc này gây ảnh hưởng trực tiếp lên hành khách, các hãng hàng không và làm tăng chi phí bay thậm chí của cả các hãng hàng không không tham gia cấm vận do máy bay phải thay đổi lộ trình khai thác, phát sinh các vấn đề bảo hiểm, thanh toán, dự phòng rủi ro…

Hiện tại Việt Nam có Vietnam Airlines đang khai thác đường bay đi/đến Nga; Vietnam Airlines và Bamboo Airways đang khai thác các đường bay đi châu Âu và Mỹ, có sử dụng các đường bay không lưu quá cảnh qua Nga Theo ông Sơn, việc cấm các hãng hàng không khai thác các đường bay không lưu qua Nga, hoạt động khai thác của 2 hãng bị tác động lớn.

Cụ thể, các chuyến bay đi/đến Châu Âu phải thay đổi đường bay tránh Nga qua Trung Quốc, Kazakhstan hoặc qua Bắc Phi.

Thời gian bay dự kiến tăng thêm từ 60 phút chuyến bay đến 120 phút/chuyến bay, kéo theo chi phí phát sinh từ khoảng 10.600 USD/chuyến bay đến 21.200 USD/chuyến bay.

Vietnam Airlines đang khai thác 6 chuyến bay/tuần giữa Việt Nam và châu Âu, như vậy chi phí phát sinh khoảng từ 70.000 USD đến 130.000 USD/tuần, Bamboo Airways khai thác 3 chuyến/ tuần giữa Việt Nam và Châu Âu, chi phí phát sinh từ 35.000 USD – 65.000 USD/tuần.

Các chuyến bay đi/đến Mỹ phải điều chỉnh đường bay tránh không phận Nga kéo dài thời gian bay từ 20-30 phút/chuyến bay tùy từng giai đoạn khai thác. Vietnam Airlines đang khai thác 4 chuyến bay/ tuần đi Mỹ, dự kiến chi phí phát sinh khoảng 20.000 USD-40.000 USD/tuần tùy từng giai đoạn.

Cùng với đó, ông Sơn cũng đề cập đến các khó khăn như việc hãng hàng không không sử dụng được sân bay dự bị trong lãnh thổ Nga; Sự thiếu hụt nguồn cung từ Nga và Ukraine cũng làm tăng giá nhiên liệu, làm tăng thêm gánh nặng chi phí cho các hãng hàng không.

Ngoài ra, việc cấm vận hàng không dẫn đến các hãng hàng không phải chọn đường bay dài hơn, chi phí tăng, áp lực gia tăng lên hệ thống vận chuyển logistics toàn cầu và giá cả hàng hóa.

Chưa có kế hoạch khai thác trở lại đường bay Hà Nội-Moscow

Đáng chú ý, theo Cục Hàng không Việt Nam, Vietnam Airlines khai thác tàu bay thân rộng A350/B787 đến Nga. Tuy nhiên, gần 80% đội tàu bay thân rộng của hãng là các tàu thuê. Tất cả các hợp đồng thuê tàu bay của Việt Nam đều có các quy định chung về nguyên tắc bên thuê không được khai thác đến các nước/vùng đang bị cấm vận, chịu lệnh trừng phạt của Mỹ và EU nếu việc khai thác này dẫn đến vi phạm của các bên liên quan của hợp đồng đối với lệnh cấm vận, trừng phạt nói trên.

Như vậy, khả năng thu xếp được tàu bay có thể khai thác được đến Nga của Vietnam Airlines rất khó khăn nếu các chủ tàu bay của Vietnam Airlines yêu cầu không khai thác đến Nga trong thời gian có chiến sự.

Trong trường hợp tàu bay phát sinh kỹ thuật tại Nga, do việc cấm vận của Liên minh Châu Âu và Mỹ, các hãng hàng không không thể vận chuyển vật tư từ các điểm Châu Âu sang Nga mà bắt buộc phải vận chuyển từ Việt Nam qua. Các loại vật tư thông thường có thể vận chuyển trên các chuyến bay thương mại của các hãng hàng không Việt Nam đến Nga hoặc các hãng hàng không thứ ba; tuy nhiên, những hàng hoá nguy hiểm và động cơ máy bay chỉ có thể vận chuyển trên các chuyến bay hàng hóa hoặc tàu biển.

Hiện nay, các đối tác tàu biển, các hãng chở hàng đều hủy các chuyến bay đến Nga, các đối tác thuê chuyến cũng từ chối chuyên chở do lệnh cấm vận của Mỹ và EU, do đó, việc yêu cầu hỗ trợ kỹ thuật, giao dịch, thuê cơ sở bảo dưỡng của các đối tác tại Nga để khắc phục rất khó khăn, tốn kém.

Bên cạnh đó, bộ phận hỗ trợ kỹ thuật của Boeing được đặt tại Nga đã bị ngắt kết nối, không thể hỗ trợ các hãng hàng không trong đó có các hãng hàng không Việt Nam, Airbus cũng thông báo việc hỗ trợ kỹ thuật, vận chuyển vật tư khắc phục hỏng hóc tại Nga rất khó khăn.

Các rủi ro này sẽ làm mất nhiều thời gian và phát sinh thêm chỉ phí cho các hãng hàng không, chưa kể các rủi ro phát sinh do tàu bay nằm tại Nga trong khi chờ sửa chữa, thay thế phụ tùng…

Một rủi ro khác liên quan đến vấn đề bảo hiểm. Cụ thể, tỷ lệ tái bảo hiểm cho đội tàu bay của Vietnam Airlines tại các công ty Bảo hiểm có quốc tịch Mỹ, Anh và EU ở mức gần 90%.

Các công ty bảo hiểm quốc tế này thuộc đối tượng phải tuân thủ lệnh cấm vận Nga hiện nay là không có bất kỳ hoạt động kinh doanh trực tiếp hoặc gián tiếp với Nga. Do đó, bảo hiểm xảy ra trên lãnh thổ Nga, tất cả các đối tượng có quốc tịch Mỹ, Anh, EU đều bị cấm mọi giao dịch, làm việc, giám định tàu bay.

Theo thông tin của môi giới tái bảo hiểm và căn cứ Hợp đồng bảo hiểm hàng không năm 2022 của Vietnam Airlines, hiện nay các công ty bảo hiểm không được phép chi trả bất cứ khoản nào cho các cá nhân liên quan đến bất kỳ công dân/tổ chức mang quốc tịch Nga trong trường hợp có tổn thất/sự cố xảy ra do lệnh trừng phạt của EU, Mỹ. Cũng như vậy, các công ty bảo hiểm này không thể chi trả nếu có tổn thất cho tài sản/nhà cửa của bên thứ ba trong khi bay ra/vào Nga. Việc giải quyết đòi bồi thường cho các chi phí không liên quan tới các cá nhân tổ chức có quốc tịch Nga chỉ có thể được thực hiện sau khi EU, Mỹ gỡ bỏ lệnh cấm vận.

Cuối cùng, các khoản thu về bán vé, cước hàng hóa tại Nga chủ yếu bằng đồng rúp. Trong khi đó, do chiến sự, đồng rúp đang mất giá mạnh (đồng rúp hiện đã mất giá gần 40%) và Vietnam Airlines thực hiện việc chuyển tiền thông qua ngân hàng HSBC.

Trong trường hợp các ngân hàng người hưởng và các đối tác cung cấp dịch vụ chuyến bay tại Nga thuộc danh sách cấm vận, Vietnam Airlines không thể thực hiện thanh toán từ Việt Nam và do vậy có khả năng ảnh hưởng đến việc duy trì việc cung ứng sản phẩm dịch vụ tại Nga, dẫn tới ảnh hưởng đến khả năng duy trì khai thác tại Nga.

RELATED ARTICLES

Tin mới

Bình luận