Ba binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong chiến dịch quân sự chống Iran khi ông Donald Trump cho biết các cuộc không kích có thể kéo dài tới 4 tuần
Quân đội Mỹ hôm 1/3 đã thông báo những thương vong đầu tiên trong chiến dịch tấn công Iran đang được Tổng thống Donald Trump đẩy mạnh, trong bối cảnh một cuộc thăm dò mới cho thấy chỉ khoảng 1/4 người dân Mỹ ủng hộ các cuộc không kích nhằm vào quốc gia Trung Đông này.
Khi xung đột bước sang ngày thứ hai, ông Trump cho biết 48 lãnh đạo Iran đã thiệt mạng và quân đội Mỹ đã bắt đầu đánh chìm hải quân Iran, phá hủy 9 chiến hạm của Tehran và “đang truy đuổi số còn lại”.
Quân đội Mỹ cho biết máy bay và tàu chiến của nước này đã tấn công hơn 1.000 mục tiêu tại Iran kể từ khi ông Trump ra lệnh mở chiến dịch tác chiến quy mô lớn hôm 28/2. Các đòn đánh bao gồm việc máy bay ném bom tàng hình B-2 thả bom 2.000 pound xuống các cơ sở tên lửa kiên cố, nằm sâu dưới lòng đất của Iran.
Các đòn đáp trả của Iran cũng bắt đầu gây tổn thất. Dù quân đội Mỹ không ghi nhận thương vong hôm thứ Bảy, đến Chủ nhật, họ xác nhận 3 binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng và 5 người khác bị thương nặng trong các chiến dịch chống Iran.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết thêm một số binh sĩ khác bị thương nhẹ do mảnh đạn và chấn động não. Tuy nhiên, cơ quan này không tiết lộ địa điểm hay hoàn cảnh xảy ra thương vong.
Hai quan chức Mỹ giấu tên nói với Reuters rằng các quân nhân thiệt mạng tại một căn cứ ở Kuwait.
Ông Trump tìm cách chuẩn bị tâm lý cho công chúng Mỹ về khả năng có thêm thương vong khi thừa nhận những cái chết đầu tiên trong chiến dịch lớn kể từ khi ông trở lại Nhà Trắng năm ngoái. Trước đó, vụ Mỹ ném bom các cơ sở hạt nhân Iran hồi tháng 6 năm ngoái và chiến dịch bắt giữ Tổng thống Venezuela hồi tháng 1 không khiến binh sĩ Mỹ thiệt mạng.
Trong bài phát biểu qua video, ông Trump bày tỏ tiếc thương nhưng nói thêm rằng “đáng buồn là có thể sẽ còn nhiều người nữa trước khi mọi chuyện kết thúc”.
“Nhưng nước Mỹ sẽ báo thù cho cái chết của họ và giáng đòn trừng phạt nặng nề nhất vào những kẻ khủng bố đã tiến hành chiến tranh chống lại, về cơ bản, là nền văn minh”, ông nói.
Ông Michael Waltz, Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc, viết trên mạng xã hội X: “Tự do không bao giờ là miễn phí”.
Ông Trump nói các cuộc tấn công có thể kéo dài 4 tuần
Một ngày sau khi cái chết của Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei đẩy Trung Đông và kinh tế toàn cầu vào trạng thái bất định sâu sắc hơn, Mỹ và Israel tiếp tục chiến dịch quân sự đã gây chấn động nhiều lĩnh vực từ vận tải biển, hàng không đến dầu mỏ.
Giới chức Mỹ cho biết chiến dịch có thể kéo dài nhiều ngày. Reuters trước đó đưa tin về kế hoạch cho một chiến dịch dài hơi có thể kéo dài nhiều tuần.
Trong một cuộc phỏng vấn riêng với tờ Daily Mail, ông Trump nói các cuộc không kích có thể kéo dài 4 tuần.
“Đó luôn là một tiến trình bốn tuần. Chúng tôi dự tính sẽ mất khoảng bốn tuần. Đó vẫn luôn là một tiến trình khoảng bốn tuần – mạnh mẽ như vậy, đây là một quốc gia lớn, sẽ mất bốn tuần – hoặc ít hơn”, ông được dẫn lời.
Ngoại trưởng Iran viết trên X rằng quân đội nước này đã nghiên cứu “những thất bại của quân đội Mỹ ở phía đông và phía tây chúng tôi”, ám chỉ Afghanistan và Iraq.
“Chúng tôi đã rút ra bài học tương ứng”, ông nói. “Việc ném bom thủ đô của chúng tôi không ảnh hưởng đến khả năng tiến hành chiến tranh của chúng tôi”.
Một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos kết thúc hôm Chủ nhật cho thấy 27% người Mỹ ủng hộ các cuộc tấn công, 43% phản đối và 29% chưa quyết định. Khoảng 9/10 người được hỏi cho biết họ đã nghe ít nhất một phần thông tin về các cuộc không kích.
Chưa rõ điều gì sẽ xảy ra tiếp theo
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết một hội đồng lãnh đạo gồm ông, Chánh án Tòa án Tối cao và một thành viên của Hội đồng Giám hộ quyền lực đã tạm thời đảm nhận nhiệm vụ lãnh tụ tối cao sau cái chết của ông Khamenei, người đã lãnh đạo Iran từ năm 1989.
Ông Trump kêu gọi người dân Iran lật đổ chính phủ của họ, nhưng hôm Chủ nhật nói với một tạp chí rằng ban lãnh đạo mới của Iran muốn đối thoại với ông và ông đã đồng ý.
“Họ muốn nói chuyện và tôi đã đồng ý nói chuyện, vì vậy tôi sẽ nói chuyện với họ. Họ nên làm điều đó sớm hơn… Họ đã chờ quá lâu”, ông được dẫn lời trong cuộc phỏng vấn với tạp chí Atlantic.
Thượng nghị sĩ Dân chủ Chris Coons nói ông không thấy việc thay đổi chế độ tại Iran có thể diễn ra chỉ với chiến dịch hiện tại. “Tôi không biết có ví dụ nào trong lịch sử hiện đại mà thay đổi chế độ chỉ xảy ra nhờ không kích”, ông nói trên chương trình “State of the Union” của CNN.
Ông Jonathan Panikoff, cựu Phó sĩ quan tình báo quốc gia Mỹ phụ trách Cận Đông, nhận định Washington và Israel dường như đang theo đuổi chiến lược không chỉ làm suy giảm năng lực phản ứng quân sự của Iran mà còn nhằm làm mất ổn định chế độ bằng cách loại bỏ lãnh đạo cấp cao và thử thách lòng trung thành của bộ máy bên dưới.
Thành công của cách tiếp cận này, ông nói, cuối cùng sẽ phụ thuộc vào việc lực lượng an ninh có đứng ngoài hoặc đào ngũ nếu bất ổn xã hội bùng phát trở lại hay không.
“Không có câu trả lời đơn giản cho điều gì sẽ xảy ra tiếp theo”, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Tom Cotton, Chủ tịch Ủy ban Tình báo Thượng viện, nói trên chương trình “Face the Nation” của CBS News.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham, đồng minh thân cận của ông Trump và người ủng hộ mạnh mẽ chính sách quốc phòng cứng rắn, lặp lại lời kêu gọi của Tổng thống rằng người dân Iran nên tự quyết định ai sẽ lãnh đạo đất nước họ.
T.P